Przemysłowy osuszacz sprężonego powietrza podłączony do instalacji w sprężarkowni.
Biznes

Wilgoć w sprężonym powietrzu: osuszacz ziębniczy czy adsorpcyjny w warsztacie i zakładzie

Skąd bierze się woda w instalacji pneumatycznej

Powietrze zasysane przez sprężarkę zawiera parę wodną, a po sprężeniu i ochłodzeniu część tej pary skrapla się w rurach, zbiornikach i narzędziach. Tekst porównuje dwa typy osuszaczy stosowanych w firmach, ziębnicze i adsorpcyjne, i podaje kryteria, według których dobiera się je do warsztatu lub zakładu.

Woda w instalacji powoduje kilka kłopotów jednocześnie: koroduje rury i zbiorniki, wypłukuje smar z narzędzi pneumatycznych, a w procesach lakierniczych lub pakowania psuje jakość wyrobu. Im więcej wody dociera do odbiorników, tym częściej potrzebne są naprawy narzędzi. Osuszacz usuwa wilgoć z powietrza, zanim trafi do sieci.

Osuszacz ziębniczy: jak działa

Zasada działania polega na schłodzeniu powietrza do temperatury bliskiej zamarzaniu wody. Para wodna skrapla się, a powstały kondensat jest odprowadzany z urządzenia. Producent osuszacza ziębniczego zwykle podaje temperaturę punktu rosy; w opisie oferty firmy CZEMAR jest to około +3 stopni Celsjusza. Takie urządzenie wystarcza w firmach, w których sprężone powietrze nie musi być wyjątkowo suche, a pomieszczenie, w którym stoi osuszacz, nie wychładza się poniżej zalecanej temperatury.

Osuszacz adsorpcyjny: jak działa

W osuszaczu adsorpcyjnym powietrze przepływa przez zbiornik wypełniony adsorbentem, który wiąże wilgoć. Po pewnym czasie adsorbent jest nasycony i wymaga regeneracji, dlatego urządzenie ma dwa zbiorniki pracujące naprzemiennie: w jednym trwa osuszanie, w drugim regeneracja. Regeneracja odbywa się na zimno albo na gorąco, zależnie od modelu. Układ sterowania rozdziela powietrze między zbiorniki i dba o stałe parametry na wyjściu. Taki osuszacz jest stosowany tam, gdzie powietrze ma być bardzo suche, a także przy większych ciśnieniach i przepływach.

Porównanie w skrócie

Zestawienie opiera się na opisie osuszaczy dostępnym na stronie, na którą prowadzi odnośnik: osuszacze sprężonego powietrza.

Cecha Osuszacz ziębniczy Osuszacz adsorpcyjny
Sposób osuszania schłodzenie powietrza do temperatury bliskiej zamarzaniu wody wiązanie wilgoci przez adsorbent w dwóch zbiornikach pracujących naprzemiennie
Typowe zastosowanie firmy, w których powietrze nie musi być sterylnie czyste branże wymagające kompleksowej eliminacji wilgoci, m.in. chemiczna, farmaceutyczna, spożywcza
Wrażliwość pomieszczenie o odpowiedniej temperaturze, nie niższej niż zalecana przez producenta olej w powietrzu osłabia adsorbent, dlatego zaleca się filtr na wlocie i wylocie

Kryteria wyboru osuszacza

Przy doborze warto uporządkować pytania w kolejności, w jakiej odpowiada się na nie przy zakupie:

  1. Jaki jest przepływ powietrza w instalacji? Wydajność osuszacza musi odpowiadać objętości powietrza, którą ma osuszać.
  2. Jakie jest ciśnienie robocze? Urządzenie nie może powodować istotnego spadku ciśnienia.
  3. Jaka jest temperatura i wilgotność powietrza zasysanego? Wydajność zależy od warunków, dlatego producent podaje współczynniki korekcyjne.
  4. Jaki poziom wilgoci jest wymagany w procesie? Od odpowiedzi zależy wybór między typem ziębniczym a adsorpcyjnym.
  5. Gdzie osuszacz zostanie ustawiony? Ważne są temperatura, powierzchnia i wentylacja pomieszczenia oraz poziom hałasu na stanowiskach pracy.

Przed zakupem dobrze jest zapytać dostawcę o dokumenty urządzenia, zakres przeglądów oraz dostępność filtrów, bo to one decydują o tym, czy osuszacz będzie pracować zgodnie z założeniami. Pełną ofertę osuszaczy, dmuchaw i sprężarek prezentuje CZEMAR, firma zajmująca się sprężarkami.

Najczęstsze pytania

Czy osuszacz jest potrzebny w małym warsztacie?

Zależy od odbiorników. Narzędzia pneumatyczne i lakiernictwo wymagają suchego powietrza, a mała sprężarka tłokowa zwykle ma jedynie odwadniacz zbiornika. Jeśli w rurach lub na wylocie widać wodę, osuszacz warto rozważyć.

Czy osuszacz zastępuje filtry?

Nie. Osuszacz usuwa wilgoć, a filtry zatrzymują cząstki stałe i olej. W przypadku osuszaczy adsorpcyjnych filtry są konieczne dodatkowo, ponieważ olej uszkadza adsorbent.

Jak sprawdzić, czy osuszacz działa prawidłowo?

Wskaźnikiem jest punkt rosy mierzony za osuszaczem. Producent podaje wartość oczekiwaną dla danego modelu, a pomiary wykonuje się podczas przeglądów lub audytu instalacji.

Filtry i kondensat: elementy, o których łatwo zapomnieć

Osuszacz jest tylko jednym z elementów toru uzdatniania powietrza. Przed osuszaczem adsorpcyjnym stosuje się filtr na wlocie, który zatrzymuje olej, a za nim filtr na wylocie, który zatrzymuje cząstki adsorbentu unoszone przez przepływ powietrza. Pominięcie któregokolwiek z nich skraca czas pracy złoża i pogarsza jakość powietrza za urządzeniem.

Osobną sprawą jest kondensat. W osuszaczu ziębniczym powstaje on w sposób ciągły i musi być odprowadzany przez odwadniacz. Jeśli odwadniacz się zatka, woda wraca do sieci, a użytkownik widzi to dopiero po objawach przy narzędziach. W obu typach osuszaczy dobrze jest sprawdzać działanie odprowadzania skroplin podczas regularnych przeglądów, a nie dopiero po pojawieniu się usterek.

Koszt eksploatacji a cena zakupu

Przy porównywaniu ofert warto zestawić nie tylko cenę zakupu, ale też wymiany adsorbentu, filtrów i elementów eksploatacyjnych oraz pobór energii. Osuszacz ziębniczy zwykle ma prostszą budowę i mniej części do wymiany. Osuszacz adsorpcyjny wymaga większego nakładu na obsługę, ale zapewnia niższą zawartość wilgoci, więc jego wybór uzasadniają wymagania procesu, a nie sama chęć uzyskania lepszych parametrów. Jeśli proces nie wymaga bardzo suchego powietrza, droższe urządzenie nie przyniesie wymiernych korzyści.